Mijn eerste werkpiek, Flow en ‘het is maar werk’

Donderdagmiddag was het zover: mijn eerste werkpiek van het schooljaar.  Het gevoel 'geleefd' te worden. Bij mij uit zich dat door gejaagdheid, kortaf worden en verzanden in details in plaats van het overzicht bewaren. En dat terwijl ik er zo naar uit keek: 3 uur les- en vergadervrij om allerlei administratieve taken uit te voeren. Met de stofkam door de takenlijst. Gelukkig bood mijn EHBW (Eerst Hulp Bij Werkdruk) ondersteuning. Deze staat overigens onderaan de Blog als u het druk heeft.


De Hongaarse psycholoog Mihaly  Csikszentmihalyi beschrijft het eerste uur van mijn klussen met de term Flow. Flow is de toestand waarin je werk doet waarin je je capaciteiten flink moet aanspreken. Je wordt dus niet onder- of overvraagd. Je wordt uitgedaagd door een klus die al je aandacht vraagt. Kenmerkend voor een Flow toestand is dat je de tijd vergeet en en helemaal opgaat in je werk of klus. Mensen vinden het over het algemeen erg prettig om een Flow toestand te verkeren.

Flow is de toestand is dat je de tijd vergeet en helemaal opgaat in je werk of klus. Mihaly Czikszentmihalyi

Zoals iedere baan kent het onderwijs momenten van Flow. Wanneer ik een toets ontwerp kan ik het besef van tijd geheel verliezen. Of een klassengesprek waarin je iedereen 'mee hebt'. Ook vind ik het heerlijk om (met collega's) een project of praktische opdracht uit te werken waarin je iets moois voor je ogen ziet ontstaan. Flow is naar mijn idee de mooiste beloning voor het werk dat je doet, het gevoel dat je 'verdwijnt' in je taak. Meestal kom ik er ook geheel opgeladen uit.

Maar wat als de Flow korte of langere tijd ontbreekt? Als geen voldoening haalt je lessen of klussen? Die stapel met nakijkwerk waar geen eind aan lijkt te komen? Die vergadering waarvan je op voorhand al weet dat hij weinig inspirerend is? Die werkstukken die je moet beoordelen waarvan je verwacht dat het schamele voldoendes gaan worden? Christel Don schrijft in haar artikel in de NRC dat we niet altijd naar Flow of passie in ons werk moeten zoeken.

Wij onderwijsmensen hebben soms een bijzondere marketing voor ons vak. De bekende opmerkingen op verjaardagen over de vele vakantie pareren we met de avondarbeid die we leveren en de dure schoolvakantietarieven. Daarnaast krijgen we complimenten over ons nobele werk met kinderen. De omgang met weerbarstige pubers wordt vaak beloond met de status van dompteur! Velen zien hun werk ook als een semi-roeping en niet een poging om rijk te worden. Flow of een alternatief wordt vaak genoemd als wezenlijk onderdeel van ons werk. Don schrijft in haar artikel dat 'niemand acht uur per dag zijn werk passievol kan doen (...) soms ben je even extatisch over iets wat lukt of wat er gebeurt, maar een deel bestaat ook uit saaiheid en narigheden.'

‘Soms ben je even extatisch over iets wat lukt of wat er gebeurt, maar een deel bestaat ook uit saaiheid en narigheden.’Christel Don (NRC)

Wat hielp mij donderdag weer op de been? Ten eerste een wandeling naar de koffieautomaat om even uit mijn bubbel te komen. Ook een gesprekje met een collega zorgt meestal voor de broodnodige afleiding. Daarna zorgde ik ervoor dat alle taken die ik de afgelopen 2,5  week heb verzameld in mijn 'systeem' komen. Het blijft me verbazen hoe fijn het voor mij werkt als alle mails, verzoekjes, opmerkingen, ideeën, telefoontjes etc... in digitale takenlijst staan. Als ik alles op een rijtje heb pas ik het systeem van Eisenhower toe om keuzes te maken hoe ik mijn tijd verdeel.

Ten slotte trok ik een belangrijkste conclusie. Twee uur administratieve klussen is voor mij de max. Duurt het langer dan verlies ik mijn flow en werkplezier. Gelukkig in het onderwijs is er altijd wel weer iets anders te doen!

Geef een reactie